Asosiy kontentga o‘tish
Dushanba 23-noyabr 2026-yil
Biz ijtimoiy tarmoqlarda:
Virtual qabulxona
0
Virtual qabulxona
Xayriya qiliş

Mahalla tizimi – taraqqiyot, birdamlik va farovonlik manbai

18.10.2025
1705

Mahalla tizimini yanada takomillaştiriş va joylarda işlarni samarali taşkil etiş böyiça ötkazilgan videoselektor yiğilişida davlat rahbari tomonidan qayd etilgan muhim taşabbus va vazifalar mahallaning faqat ijtimoiy tuzilma sifatida emas, balki davlat boşqaruvi tizimining tölaqonli böğini sifatida şakllanib borayotganini körsatadi.

Videoselektor yiğilişida uşbu sohadagi eng muhim muammolar, ilgari surilgan taşabbuslar va ularning natijalari atrofliça muhokama qilindi. Prezidentimiz ta’kidlaganidek, mahalla — bu nafaqat aholining yaşaş joyi, balki jamoatçilikning birdamligi, ijtimoiy barqarorlik va taraqqiyotning asosiy ustunidir.

Mahallada “yettilik” tizimining joriy qilingani eng muhim yangiliklardan biri böldi. Bu tizim orqali kredit, subsidiya, kompensatsiya, moddiy yordam kabi 100 dan ziyod xizmatlar mahalla darajasiga tuşirildi. Buning natijasida 7,5 million fuqaro kambağallikdan çiqdi, işsizlik darajasi esa qariyb 2 barobarga qisqardi. Mahalla raislarining vakolat muddati 3 yildan 5 yilga uzaytirilib, ularga yetarli resurslar va vakolatlar berildi. Mahalladagi har bir imkoniyatni loyihaga aylantirib, iş örni yaratiş uçun mahallalarga bankir va soliqçilar boğlab berildi. Mahalla infratuzilmasini yaxşilaş borasida ham katta mablağlar yönaltirilmoqda.  

Mahalla tizimining yana bir muhim jihati — moliyaviy mustaqillik masalasi bölib, Prezidentimizning taşabbusi bilan ilk bor “Mahalla byudjeti” tizimi yölga qöyildi. Bu, ayni paytda, fuqarolarning öz hududidagi islohotlarga daxldorlik hissini kuçaytirdi. Şuningdek, “Taşabbusli byudjet” loyihasi orqali aholi öz fikri va taklifini ifoda etiş imkoniyatiga ega böldi.

Bugungi kunga kelib mamlakatimiz böylab 9 mingdan ortiq mahalla “Taşabbusli byudjet” jarayonlarida faol iştirok etmoqda. Bu jarayonlarda 50 mingdan ziyod loyiha amalga oşirildi. Ular orasida yöllarni ta’mirlaş, içimlik suvi tarmoqlarini yangilaş, boğça va maktablarni obod qiliş kabi aholining kundalik ehtiyojiga yaqin bölgan yönalişlar ustuvor ahamiyat kasb etmoqda.

Eng muhimi, bu jarayon orqali nafaqat mahalliy infratuzilma yangilanmoqda, balki odamlarda öz mahallasi taqdiriga daxldorlik hissi, mas’uliyat va birdamlik kayfiyati şakllanmoqda. Prezidentimiz qabul qilgan qarorlar natijasida mahalladagi ijtimoiy muammolarni hal qilişda Qonunçilik palatasi deputatlari uçun ham yangi imkoniyatlar yaratildi. Endi har bir deputat öz saylov okrugidagi aholining ehtiyojlarini inobatga olgan holda, ijtimoiy ahamiyatga ega loyihalarni “Taşabbusli byudjet” orqali amalga oşiriş imkoniyatiga ega.

Davlatimiz rahbari tomonidan e’lon qilingan yana bir muhim taşabbus — Soliq qömitasi tomonidan yer va mol-mulk soliqlarini tölaş darajasiga qarab, “Eng yaxşi soliq tölovçi mahalla” reytingining yölga qöyilişi böldi. Mazkur taşabbus mahallalar örtasida soğlom raqobat muhitini yaratişga, mahalladagi soliq yiğimlarini oşiriş orqali mahalliy byudjetlarning barqarorligini ta’minlaşga xizmat qiladi.

Mahalla byudjetiga sanitariya, ekologiya va noqonuniy qurilişlardan olinadigan jarimalarning 10 foizi yönaltirilişi esa mahalla darajasidagi ijtimoiy tartibni saqlaş va yaşaş muhitini yaxşilaşga qaratilgan samarali yöldir. 2026 yildan boşlab mahalla byudjetlariga har yili qöşimça 200 milliard sömdan ajratiladigan mablağlar jamiyatning bu muhim tuzilmalarini har tomonlama qöllab-quvvatlaş imkonini beradi.

Darhaqiqat, bugun mahalla faqat fuqarolar yiğini emas, balki davlat va jamiyat örtasidagi eng muhim boğlovçi köprikka aylandi. Bu tizim orqali davlat aholiga yaqinlaşmoqda, muammolar manzilli hal etilmoqda.

Mahallada iş yurituvçi “yettilik” tizimi, ya’ni rais, hokim yordamçisi, profilaktika inspektori, xotin-qizlar faoli, yoşlar yetakçisi, soliq va bank vakillari örtasidagi hamkorlik mahallaning haqiqiy rivojlaniş drayveriga aylanmoqda. Ular yagona jamoa sifatida iş yuritganda, har bir mahallada yangi loyihalar, yangi imkoniyatlar yaratilayotganini köriş mumkin.

Bexato, [Сб 18.10.2025 12:40]
Yiğilişda mahallalarda tadbirkorlikni rivojlantiriş uçun davlat va xususiy sektor örtasidagi hamkorlikni kuçaytiriş, zamonaviy xizmat körsatiş markazlarini taşkil etiş zarurligi ta’kidlandi. Mahalladagi böş yerlar va binolardan samarali foydalaniş, infratuzilma loyihalari bilan birga işlab çiqarişni rivojlantiriş muhim vazifa etib qöyildi.

Davlatimiz rahbari oilaviy muammolarga ham alohida e’tibor qaratdi. Ajraşgan oilalar, aliment tölaşdan boş tortgan ota-onalar, oilasi va bolalarini kredit qarzlari bilan taşlab ketiş holatlarining uçrayotgani, yaqin qarindoşlar örtasidagi va erta nikohlarning salbiy oqibatlari bilan boğliq muammolarni hal etiş uçun mahalla tizimining ahamiyati yana bir bor ta’kidlandi. Yoşlar örtasida oilaviy mas’uliyat va turmuş tarziga oid tarğibot işlarini kuçaytiriş, nikoh şartnomasi tuzişning afzalliklarini tarğib qiliş vazifasi qöyildi.

Özbekistonda mahalla tizimini takomillaştiriş böyiça davlatimiz rahbari tomonidan berilgan vazifalar mahalla jamoatçiligi faolligini oşiriş, ijtimoiy muammolarni tez va samarali hal qiliş, tadbirkorlikni qöllab-quvvatlaş va zamonaviy infratuzilmani barpo etişga qaratilgani bilan ahamiyatlidir.

Kelgusi yillarda ham mahalla tizimidagi islohotlar va mablağlar yönaltirilişi samarali ijtimoiy-iqtisodiy barqarorlikni ta’minlaşga xizmat qiladi. Bu esa mamlakatimizda xalq farovonligini oşirişning muhim kafolati hisoblanadi.

Prezidentimiz tomonidan mahalla tizimini yanada rivojlantiriş va joylarda ijtimoiy-iqtisodiy muhitni yaxşilaş böyiça ilgari surilgan keng qamrovli taşabbus va vazifalarni deputatlik korpusi vakillari qöllab-quvvatlaydi. Mahalla endi faqat ma’muriy tuzilma emas, balki jamiyatda faoliyat, birdamlik va taraqqiyot manbai hamdir.

Biz deputatlar uşbu yangiça imkoniyat va mas’uliyatni çuqur his etgan holda, saylov okruglarimizda mahalla tizimini yanada rivojlantiriş, fuqarolarning hayotini yaxşilaş, yangi iş örinlari yaratiş va aholining farovonligini ta’minlaş borasida faol iş olib boramiz. Zotan, mahalla — Yangi Özbekiston poydevoridir. Şu poydevor qançalik mustahkam bölsa, yurtimiz taraqqiyoti ham şunçalik barqaror böladi.

 

Abdulla ASLONOV,

Oliy Majlis Qonunçilik palatasi deputati.

Saytni yangi dizayni yoqdimi?