Asosiy kontentga o‘tish
Dushanba 23-noyabr 2026-yil
Biz ijtimoiy tarmoqlarda:
Virtual qabulxona
0
Virtual qabulxona
Xayriya qiliş

Qişloq xöjaligini rivojlantirişda tarixiy qadam

16.09.2025
1125

Özbekiston Respublikasi Prezidentining joriy yil 12 sentyabrdagi “Qişloq xöjaligiga möljallangan yerlarda mahsulot yetiştirişning uzluksizligini ta’minlaş va yerdan foydalaniş samaradorligini oşiriş böyiça qöşimça çora-tadbirlar töğrisida”gi PF-172-son Farmoni bilan qişloq xöjaligiga möljallangan yerlar ijraçilariga öziga ijaraga berilgan yer uçastkalarining bir qismiga nisbatan ijara şartnomasi böyiça öz huquq va majburiyatlarini boşqa şaxsga ötkaziş huquqi berildi.

Partiyamizning saylovoldi dasturida qişloq xöjaligiga möljallangan yer uçastkalarini ijara huquqini bölib sotiş uçun qonuniy bazani takomillaştiriş vazifasi belgilangan edi.

Farmondagi aynan şu (III-qism) norma saylovoldi dasturimizdagi ğoyalarning amalga oşayotganligini isbotlamoqda.

Mazkur Farmon qişloq xöjaligida yer resurslaridan oqilona, samarali va uzluksiz foydalaniş, böş turgan yer uçastkalarining öz vaqtida hisobga olinişi va realizatsiya qilinişini taşkil qiliş, yer maydonlarini qayta ijaraga beriş tartibini soddalaştiriş maqsadida qabul qilindi.

Yer uçastkalariga bölgan ijara huquqini qisman boşqa şaxsga ötkazişda bir qator qoidadan belgilangandi.

Birinçidan, ijaraçining özida qolayotgan va qayta ijaraga oluvçiga ötkazilayotgan yer uçastkalarining maydonlariga nisbatan talab.

Uşbu talab Yer kodeksining 461-moddasi talablari asosida belgilanib, qişloq xöjaligi sohasida mahsulot yetiştiruvçi sub’yektlarning barqaror faoliyat yuritişini ta’minlaşga qaratilgan.

Ungu köra, ijaraçining özida qolayotgan va qayta ijaraga oluvçiga ötkazilayotgan yer maydonlari ölçamlari çegaralari quyidagiça:

- dehqon xöjaligini yuritiş uçun — 0,06 gektardan 1 gektargaça (Özbekiston Respublikasi Prezidentining qarorlari bilan belgilangan ayrim hududlarda — 0,06 gektardan 5 gektargaça);

- fermer xöjaliklariga va boşqa yuridik şaxslarga:

sabzavotçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 3 gektar;

boğdorçilikka, uzumçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 3 gektar;

çorvaçilik mahsulotini işlab çiqarişga ixtisoslaşganlarga ozuqa ekinlarni yetiştiriş uçun (şartli bir boş qoramol uçun) — suğoriladigan yerlardan — kamida 0,3 gektar, lalmikor yerlardan — kamida 1 gektar, yaylovlar va piçanzorlardan — kamida 2 gektar;

paxtaçilik va ğallaçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 30 gektar;

ğallaçilikka, sabzavotçilikka, pillaçilik va tutçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 10 gektar;

- agrosanoat klasterlari, şu jumladan kooperatsiya şaklidagi klasterlar uçun:

paxtaçilik-töqimaçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 2000 gektar;

ğallaçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 1000 gektar;

sabzavotçilik va polizçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 200 gektar;

boğdorçilik, uzumçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 100 gektar;

çorvaçilik mahsulotini işlab çiqarişga ixtisoslaşganlarga ozuqa ekinlarini yetiştiriş uçun (şartli bir boş qoramol uçun) suğoriladigan yerlardan — kamida 0,3 gektar, lalmikor yerlardan — kamida 1 gektar, yaylovlar va piçanzorlardan — kamida 2 gektar;

pillaçilik va tutçilikka ixtisoslaşganlarga — kamida 10 gektar.

Ikkinçidan, yer uçastklarini qisman ijaraga berişda ularni ijaraçi va qayta ijaraga oluvçi örtasida taqsimlaş qişloq xöjaligi xaritasidagi konturlar yaxlitligi va amaldagi suğoriş tizimini saqlab qolgan holda alohida turgan konturlarni qayta taqsimlaş orqali amalga oşiriladi.

Uçinçidan, yer uçastkalarini qisman qayta ijaraga berişda taraflar qişloq xöjaligiga möljallangan yer uçastkasini böliş va uni yangi çegaralarini belgilaş böyiça davlat xizmatidan foydalanişi belgilandi.

Tahlillarga köra, qişloq xöjaligiga möljallangan yer uçastkalarini ijara huquqini boşqa şaxslarga ötkaziş zarurati quyidagi hollarda yuzaga kelişi mumkin:

- ijaraçiga ajratilgan yer maydonida mehnat qilişda işçi kuçining yetişmasligi;

- mahsulot yetiştirişda moliyaviy imkoniyatlarning çeklanganligi;

- agrotexnik tadbirlarni bajarişda zamonaviy texnika va texnologiyalarni özlaştiriş imkoniyatlarining kamligi;

- yer resurslaridan oqilona foydalanişda investitsiyalarni jalb qiliş zaruratining yuzaga kelişi;

- qişloq xöjaligiga zamonaviy texnologiyalarni joriy qiliş va boşqalar.

Prezidentimizning qabul qilgan mazkur Farmoni qişloq xöjaligida manfaatni yanada oşiriş, investitsiyalarni köpaytiriş, zamonaviy texnologiyalarni joriy qiliş, bandlikni oşiriş, eksportbop mahsulotlarni yetiştirişni rağbatlantirişga qaratilgan tarixiy qadam sifatida e’tirof etiş deb hisoblayman.

 Baxtiyor Ruxitdinov
Özbekiston Liberal-demokratik partiyasi Işbilarmonlik muhitini yaxşilaş,
biznesni qöllab-quvvatlaş va partiya dasturlari monitoringi departamenti rahbari

Saytni yangi dizayni yoqdimi?