Asosiy kontentga o‘tish
Yakshanba 22-noyabr 2026-yil
Biz ijtimoiy tarmoqlarda:
Virtual qabulxona
0
Virtual qabulxona
Xayriya qiliş

Zilzila xavfi ostidagi binolar: davlat keskin çoralar körmoqda

14.01.2026
696

Bino va inşootlarning zilzilabardoşligini oşiriş hamda noqonuniy qurilişlarga çek qöyişga qaratilgan yangi qonun loyihasi ÖzLiDeP fraksiyasining navbatdagi yiğilişida muhokama qilindi.

Prezident topşiriğiga muvofiq ötkazilgan örganişlar davomida 2017–2025 yillarda qurilgan va rejalaştirilgan jami 11 ming 834 ta köp qavatli uy-joy xatlovdan ötkazilib, ularning qariyb 90 foizi hujjatli hamda vizual tarzda örganildi. Tekşiruvlar natijasida 1 ming 434 ta bino davlat röyxatidan ötkazilmagani, 185 ta uyga noqonuniy qavat qöşilgani, şuningdek, 1 ming 308 ta uy-joy çuqur texnik körikka muhtoj ekani aniqlandi. Şu bilan birga, 77 ta bino qöşimça mustahkamlaşni talab qilişi, 1 ta bino esa seysmik jihatdan zaif ekani qayd etildi.

Ma’lum bölişiça, özboşimçalik bilan qurilgan ob’yektlarni röyxatdan ötkaziş töxtatilganiga qaramay, noqonuniy quriliş holatlari kamaymagan. Körilgan çoralar natijasida bir qator loyiha taşkilotlari faoliyati töxtatildi, ayrim köp qavatli binolar buzdirildi hamda 52 ta jinoiy iş qözğatildi.

Qonun loyihasida noqonuniy qurilişlar uçun javobgarlikni keskin kuçaytiriş nazarda tutilmoqda. Xususan, ruxsatsiz quriliş uçun fuqarolar bazaviy hisoblaş miqdorining 400 baravari, mansabdor şaxslar esa 450 baravari miqdorida jarimaga tortiladi. Agar huquqbuzarlik takroran sodir etilsa, jazo muddati 3 yildan 5 yilgaça, oğir oqibatlar keltirib çiqargan hollarda esa 7 yilgaça belgilanişi taklif etilmoqda.

Şuningdek, quriliş-montaj işlarini boşlaş tartibi qayta körib çiqilib, endilikda majburiy ruxsatnoma oliş talabi joriy etiladi. Şaharsozlik sohasida “master-reja” asosiy hujjat sifatida mustahkamlanib, yuqori xavfli ob’yektlar böyiça lisenziyalaş amaliyoti ham takomillaştiriladi.

Qonun loyihasi bilan Quriliş vazirligi va tegişli nazorat inspeksiyalarining vakolatlari aniq belgilab beriladi. Jumladan, binolarning seysmik holatini baholaş, texnik pasportlarni yuritiş hamda instrumental-texnik tekşiruvlarda iştirok etiş ularning asosiy vazifalari etib belgilanmoqda.

Mutaxassislar ta’kidlaganidek, uşbu qonun loyihasining qabul qilinişi seysmik xavfsizlik tizimini mustahkamlaş, quriliş sohasida tartib-intizomni kuçaytiriş va eng muhimi, inson hayoti va xavfsizligini işonçli himoya qilişga xizmat qiladi.

Saytni yangi dizayni yoqdimi?